Przepisy Kodeksu pracy chronią część wynagrodzenia dłużnika, aby mógł on pokryć podstawowe koszty utrzymania. Od 2027 roku minimalne wynagrodzenie wyniesie 4950 zł brutto miesięcznie. To wzrost o 144 zł względem stawki z 2026 roku, która wynosi 4806 zł brutto.
Przy pełnym etacie, standardowych kosztach uzyskania przychodu i złożonym formularzu PIT-2 przekłada się to na kwotę około 3703,93 zł netto. To właśnie ta suma stanowi punkt odniesienia przy ustalaniu ochrony pensji przed zwykłymi długami.
Ile zabierze komornik przy zwykłych długach?
W przypadku długów innych niż alimenty, takich jak niespłacone kredyty, pożyczki czy rachunki, komornik nie może zająć całego wynagrodzenia. W 2027 roku pracownik zatrudniony na pełny etat powinien zachować około 3704 zł netto. jeżeli jego pensja jest wyższa, możliwe będzie potrącenie części nadwyżki, przy czym zajęcie nie może co do zasady przekroczyć połowy wynagrodzenia.
W praktyce oznacza to, iż przy niższych zarobkach komornik może zająć jedynie część pensji przekraczającą ustawową kwotę wolną. Przy wyższych dochodach większe znaczenie ma limit 50 proc. wynagrodzenia. choćby wysokie zadłużenie czy kilka prowadzonych jednocześnie egzekucji nie zwalniają pracodawcy z obowiązku przestrzegania tych ograniczeń.
https://zwielkopolski24.pl/wiadomosci/w-obiegu-pojawi-sie-nowe-50-zl-nie-bedzie-na-nim-kazimierza-wielkiego/v0IlYRekWJQg4bj3Y4jUAlimenty i wyjątki od reguły. Kiedy ochrona nie działa?
Są sytuacje, w których dłużnik nie może liczyć na standardową kwotę wolną od zajęcia:
- Zaległe alimenty - w sprawach alimentacyjnych prawo w pierwszej kolejności chroni osoby uprawnione do świadczeń (przede wszystkim dzieci). Komornik może zająć do 60% pensji, a standardowa kwota wolna nie obowiązuje - potrącenia można dokonać choćby z najniższej pensji krajowej. Ponadto niektóre dodatkowe składniki (np. tzw. trzynastki) mogą zostać zajęte na alimenty w pełnej wysokości.
- Zajęcie rachunku bankowego - zajęcie konta w banku podlega pod art. 54 prawa bankowego i tworzy odrębny limit. Kwota wolna wynosi 75% minimalnego wynagrodzenia brutto, co w 2027 roku przekłada się na 3712,50 zł miesięcznie. Limit ten nie ma zastosowania przy egzekucji alimentów.
- Praca na niepełny etat - kwota wolna ulega proporcjonalnemu zmniejszeniu do wymiaru czasu pracy (np. podstawa wyliczeń przy 1/2 etatu w 2027 r. wyniesie 2475 zł brutto).
- Umowa zlecenie - przepisy kodeksu pracy nie chronią automatycznie umów cywilnoprawnych. Ochrona zbliżona do etatowej przysługuje dłużnikowi tylko wtedy, gdy wypłaty mają charakter powtarzalny i stanowią jego jedyne lub główne źródło utrzymania.
- Premie i nagrody - dodatkowe składniki wynagrodzenia również podlegają egzekucji, ale co do zasady obowiązują przy nich te same ograniczenia co przy podstawowej pensji.
Czy trzeba składać wniosek o nowe limity?
Nie. Zmiana wysokości kwoty wolnej od 1 stycznia 2027 roku następuje automatycznie. To na pracodawcy spoczywa prawny obowiązek prawidłowego wyliczenia potrącenia i zastosowania nowych limitów.
Jeżeli pracownik zauważy, iż z jego pensji potrącono zbyt wysokie środki, powinien zgłosić się do działu kadr lub płac z prośbą o wyjaśnienie. W razie wątpliwości co do samej egzekucji warto skontaktować się z komornikiem prowadzącym sprawę, a przy naruszeniach ze strony pracodawcy z Państwową Inspekcją Pracy.
Co faktycznie zmienia wyższa kwota wolna?
Podwyższenie płacy minimalnej nie powoduje umorzenia długów ani nie zmniejsza roszczeń wierzycieli. Przesuwa jednak granicę egzekucji, co ma największe znaczenie dla osób o niskich i średnich zarobkach, które zachowają do dyspozycji większą sumę każdego miesiąca.
