Policja ostrzega przed nowymi przepisami. Kierowcom będą zabierane prawa jazdy

Policja opublikowała ważne wyjaśnienie dotyczące przepisów, które obowiązują od początku miesiąca. Pojawił się obowiązkowy okres próbny, zasada pełnej trzeźwości, nowe konsekwencje za punkty karne, a w określonych sytuacjach kierowca może stracić uprawnienia. Najważniejsza jest data uzyskania po raz pierwszy prawa jazdy kategorii B.

Fot. Krakenimages.com / Shutterstock

Liczy się 4 września 2026 roku

Komenda Główna Policji stawia sprawę jasno. Nowe przepisy dotyczące okresu próbnego stosowane są do osób, które po raz pierwszy uzyskały prawo jazdy kategorii B od 4 września 2026 roku. Jest jednak inna niedawna zmiana, która obejmuje szerszą grupę kierowców.

Nie wystarczy więc być młodym kierowcą ani mieć prawo jazdy od kilku tygodni czy miesięcy. o ile dokument został uzyskany wcześniej, nowe regulacje dotyczące okresu próbnego nie są stosowane wstecz. Policja zaznacza również, iż taka osoba nie zostaje objęta nowym szczególnym obowiązkiem zachowania poziomu 0,0 alkoholu przewidzianym właśnie dla kierowców znajdujących się w okresie próbnym.

Zmiany wynikają między innymi z ustawy z 17 października 2025 roku o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw, opublikowanej w Dz.U. z 2025 r. poz. 1676. Nowelizacja zmieniła również ustawę z 5 stycznia 2011 roku o kierujących pojazdami. Część nowych rozwiązań zaczęła obowiązywać wcześniej w 2026 roku, a przepisy dotyczące nowego okresu próbnego zaczęto stosować na początku września. KGP w komunikacie z 18 września jako graniczną dla nowych kierowców wskazuje właśnie datę 4 września 2026 roku.

Nowy kierowca ma jeździć całkowicie trzeźwy. Tu nie działa ogólny próg 0,2 promila

Jedną z najważniejszych zmian jest zasada 0,0 promila podczas całego okresu próbnego. Kierowca objęty nowymi przepisami nie może prowadzić pojazdu przy stężeniu przekraczającym 0,0 promila alkoholu we krwi, 0,0 mg alkoholu w 1 dm3 wydychanego powietrza ani przy obecności środka działającego podobnie do alkoholu. To znacznie surowsza reguła niż ogólne przepisy stosowane wobec kierowców, którzy nie znajdują się w nowym okresie próbnym. W ich przypadku przepisy zabraniają kierowania od poziomu 0,2 promila alkoholu we krwi, odpowiadającego 0,1 mg alkoholu w 1 dm3 wydychanego powietrza.

Właśnie tutaj data uzyskania prawa jazdy może powodować zaskakującą różnicę. Dwie osoby w podobnym wieku i z niewielkim doświadczeniem za kierownicą mogą podlegać innym zasadom tylko dlatego, iż jedna uzyskała kategorię B przed 4 września, a druga zrobiła to już po wejściu nowych przepisów. Policja podkreśla, iż szczególny obowiązek pełnej trzeźwości związany z okresem próbnym nie został nałożony wstecz na osoby, które miały już kategorię B przed wskazaną datą. Nie oznacza to oczywiście przyzwolenia na jazdę po alkoholu – wobec takich kierowców przez cały czas działają ogólne przepisy dotyczące stanu po użyciu alkoholu i stanu nietrzeźwości.

Okres próbny potrwa 2 lub 3 lata. Wszystko zależy od wieku kierowcy

Osoba, która po raz pierwszy uzyskała kategorię B po ukończeniu 18 lat, zostaje objęta okresem próbnym trwającym 2 lata. Inaczej wygląda sytuacja 17-latków, którzy od 2026 roku mogą zdobywać kategorię B na nowych zasadach. W ich przypadku okres próbny wynosi 3 lata, jednak ustawodawca wprowadził ograniczenie – nie może on trwać dłużej niż do ukończenia przez kierowcę 20. roku życia. W tym czasie początkujący kierowca podlega dodatkowemu nadzorowi i musi szczególnie uważać zarówno na alkohol, jak i punkty karne oraz najpoważniejsze wykroczenia drogowe.

Dla kierowców, którzy zdobyli kategorię B przed ukończeniem 18 lat, przepisy przewidują dodatkowe ograniczenia. Prawo jazdy takiej osoby do osiągnięcia pełnoletności jest ważne wyłącznie na terytorium Polski, a przez pierwsze 6 miesięcy, nie dłużej jednak niż do ukończenia 18 lat, jazda samochodem odbywa się w obecności odpowiedniego pasażera-opiekuna. Musi mieć on co najmniej 25 lat, posiadać kategorię B od minimum 5 lat, siedzieć z przodu, być trzeźwy i w ciągu ostatnich 5 lat nie mieć orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów. Przed ukończeniem 18 lat taki kierowca nie może również wykonywać między innymi zarobkowego przewozu osób taksówką.

12 punktów oznacza obowiązkowe szkolenie. Przy 20 punktach sytuacja robi się znacznie poważniejsza

Nowy okres próbny oznacza również ostrzejsze podejście do punktów karnych. o ile początkujący kierowca przekroczy 12 punktów, będzie musiał w ciągu roku przejść praktyczne szkolenie dotyczące zagrożeń występujących w ruchu drogowym. Co szczególnie ważne, ukończenie takiego szkolenia nie kasuje zgromadzonych punktów. Nie jest to więc kurs pozwalający po prostu wyzerować konto i zacząć od nowa. Kierowca pozostaje z konsekwencjami wcześniejszych naruszeń i musi zdecydowanie bardziej pilnować dalszej jazdy.

Jeszcze poważniejsze skutki pojawiają się w pierwszym roku posiadania prawa jazdy. Policja przypomina, iż przekroczenie 20 punktów karnych przez początkującego kierowcę może doprowadzić do cofnięcia uprawnień przez starostę. To już nie jest kilkumiesięczne zatrzymanie dokumentu. Cofnięcie uprawnień oznacza utratę prawa do kierowania i konieczność przejścia procedury wymaganej do ich ponownego uzyskania.

Okres próbny może zostać przedłużony o kolejne 2 lata

Dwa lata okresu próbnego nie zawsze muszą oznaczać, iż dokładnie po 24 miesiącach wszystkie dodatkowe ograniczenia znikną. Nowe przepisy przewidują możliwość jego przedłużenia o następne 2 lata. Policja wskazuje między innymi na prawomocnie stwierdzone wykroczenia związane ze spowodowaniem zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym, kierowaniem po alkoholu, nieustąpieniem pierwszeństwa pieszemu czy nieustąpieniem pierwszeństwa przejazdu. Dla kierowcy, który dopiero zdobył uprawnienia, jedno poważne zdarzenie może więc mieć skutki odczuwalne znacznie dłużej niż sam mandat i punkty.

I tutaj ponownie pojawia się data, na którą zwraca uwagę Komenda Główna Policji. Osoby, które uzyskały kategorię B przed 4 września 2026 roku, nie podlegają nowemu mechanizmowi przedłużenia lub nakładania dodatkowego okresu próbnego przewidzianemu w nowych przepisach. To właśnie jedno z nieporozumień, które KGP zdecydowała się wyprostować w komunikacie z 18 września.

Prawo jazdy sprzed 4 września nie oznacza jednak pełnego bezpieczeństwa przed utratą uprawnień

Tu pojawia się ważne zastrzeżenie. Brak nowego okresu próbnego nie oznacza, iż osoba posiadająca pierwsze prawo jazdy od niedawna nie może go stracić. Policja przypomina, iż przez cały czas obowiązują wcześniejsze przepisy dotyczące młodych kierowców. o ile w okresie 2 lat od pierwszego wydania prawa jazdy albo tymczasowego elektronicznego prawa jazdy kierowca popełni przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji albo 3 określone poważne wykroczenia, uprawnienia mogą zostać cofnięte. Ta regulacja funkcjonuje niezależnie od nowego wrześniowego okresu próbnego.

Wśród wykroczeń wskazywanych przez Policję są między innymi określone przypadki spowodowania zagrożenia w ruchu, jazda po użyciu alkoholu, bardzo poważne przekroczenia prędkości, naruszenia dotyczące przejazdów kolejowych czy niektóre wykroczenia wobec pieszych. To oznacza, iż kierowca, który dostał kategorię B przykładowo w sierpniu 2026 roku, nie zostanie nagle objęty od września zasadą 0,0 wynikającą z nowego okresu próbnego, ale przez cały czas obowiązują go przepisy przewidujące szczególne konsekwencje najpoważniejszych naruszeń w pierwszych 2 latach jazdy.

Policjant może zatrzymać prawo jazdy już podczas kontroli

Nowe zasady nie są wyłącznie przepisem, który zacznie mieć znaczenie dopiero po kolejnych decyzjach urzędowych. Policja informuje, iż podczas kontroli funkcjonariusz może sprawdzić, czy kierowca znajduje się w okresie próbnym i czy przestrzega obowiązujących go ograniczeń. W przypadku uzasadnionego podejrzenia naruszenia określonych obowiązków, między innymi dotyczących alkoholu czy ograniczeń nałożonych na kierowców przed ukończeniem 18 lat, prawo jazdy może zostać zatrzymane. Dalsze konsekwencje zależą od rodzaju naruszenia i rozstrzygnięcia adekwatnego organu.

Osobna, bardzo dotkliwa zmiana dotyczy przy tym wszystkich kierowców, a nie tylko osób w okresie próbnym. Policja przypomina, iż prowadzenie samochodu pomimo decyzji o czasowym zatrzymaniu prawa jazdy może skończyć się cofnięciem przez starostę uprawnień do kierowania na 5 lat. Po upływie tego okresu kierowca będzie musiał ponownie uzyskać uprawnienia. Tu data zdobycia pierwszej kategorii B nie ma znaczenia.

W Warszawie nowych kierowców obowiązują dokładnie te same zasady

Przepisy obowiązują oczywiście również kierowców poruszających się po Warszawie. Dla stołecznej policji zmiany pojawiają się w momencie, gdy na ulicach i tak odnotowywana jest bardzo duża liczba zdarzeń. W pierwszym półroczu 2026 roku na terenie Warszawy doszło do 369 wypadków drogowych, w których 9 osób zginęło, a 423 zostały ranne. Komenda Stołeczna Policji odnotowała w tym samym czasie ponad 10 tys. kolizji. Nowi kierowcy wjeżdżają więc od pierwszych tygodni samodzielnej jazdy w bardzo intensywny ruch, szczególnie na głównych arteriach stolicy.

Nie ma przy tym żadnego osobnego „warszawskiego” okresu próbnego ani innych limitów alkoholu. Funkcjonariusz podczas kontroli może sprawdzić datę uzyskania uprawnień i na tej podstawie ustalić, czy kierowca jest objęty nowymi zasadami. W praktyce najważniejsza informacja dla osoby, która niedawno zdała egzamin, znajduje się więc nie w jej wieku, ale w dacie pierwszego uzyskania kategorii B.

Najważniejsze jest to, kiedy dokładnie uzyskałeś pierwszą kategorię B

Osoba, która nie jest pewna, czy obejmuje ją nowy okres próbny, powinna przede wszystkim sprawdzić datę pierwszego uzyskania prawa jazdy kategorii B. o ile nastąpiło to od 4 września 2026 roku, trzeba liczyć się z 2- albo 3-letnim okresem próbnym, zasadą pełnej trzeźwości oraz nowymi konsekwencjami dotyczącymi punktów i określonych wykroczeń. o ile kategoria B została uzyskana wcześniej, nowe przepisy dotyczące okresu próbnego nie są nakładane z mocą wsteczną. przez cały czas obowiązują jednak wszystkie ogólne przepisy oraz wcześniejsze szczególne regulacje dotyczące pierwszych 2 lat posiadania prawa jazdy.

Właśnie to rozróżnienie było powodem świeżego komunikatu Komendy Głównej Policji. Sam wiek kierowcy nie odpowiada na pytanie, czy musi zachować ustawowe 0,0 promila wynikające z nowego okresu próbnego. Nie wystarczy również stwierdzenie, iż ktoś „dopiero co zrobił prawko”. Granica została wskazana bardzo konkretnie. Prawo jazdy kategorii B uzyskane po raz pierwszy od 4 września 2026 roku oznacza wejście w nowe zasady. Dokument uzyskany wcześniej nie powoduje ich automatycznego zastosowania. I właśnie tę datę warto zapamiętać przed kolejną kontrolą drogową.