Ostatni spadek Wiktora Zaremby

Zapach mokrego igliwia i chłodna mgła nad Wielką Pętlą — tak zaczynał się ten dzień w Karkonoszach, niedaleko Szklarskiej Poręby. Beata Zaremba przyjechała tu z mężem i z Marcinem, "przyjacielem rodziny", jak go nazywała przy sąsiadach, kiedy jeszcze udawało jej się cokolwiek udawać.

Wiktor miał czterdzieści sześć lat i przed wypadkiem prowadził firmę transportową — dwadzieścia trzy ciężarówki, magazyn pod Jelenią Górą, konto, na którym leżało coś około miliona dwustu tysięcy złotych. Rok temu spadł ze schodów w ich domu — a przynajmniej tak brzmiała wersja, którą Beata powtarzała lekarzom, sąsiadom i w końcu samej sobie. Od tamtej pory nogi go nie słuchały. Silny mężczyzna, który sam ładował palety do naczepy, zamienił się w kogoś, kogo trzeba było przesadzać z łóżka na wózek, myć, kroić mu jedzenie na małe kawałki.

Beata nie mogła się rozwieść — bez winy męża zostałaby z niczym, umowa przedmałżeńska nie dawała jej ani grosza. Ale gdyby Wiktor zginął w nieszczęśliwym wypadku… firma, dom w Cieplicach, działka nad Kamienną — wszystko trafiłoby do niej. Marcin, który księgował dla firmy transportowej Wiktora, dorzucił swoje trzy grosze do tego rachunku już dawno.

Wycieczka nad wodospad Kamieńczyka była jej pomysłem. "Trochę powietrza, trochę słońca, zobaczysz, jak dobrze ci to zrobi" — powtarzała, poprawiając mu koc na kolanach tydzień wcześniej niż zwykle by to zrobiła. Wiktor się wahał. Od miesięcy nie widział od niej tyle ciepła. Ale w końcu skinął — chciał wierzyć, iż coś się zmienia.

Szli po kamiennej ścieżce od parkingu przy schronisku, gdzie sprzedawano oscypki i herbatę z termosu za osiem złotych. Koła wózka grzęzły w rozmiękłej ziemi. Marcin niósł termos i udawał, iż pomaga wciągać wózek na kolejny odcinek szlaku, a Beata cały czas gadała o niczym — o pogodzie, o tym, iż trzeba by pomalować płot na działce, o sąsiadce, której pies znowu uciekł. Byle nie milczeć. Cisza była teraz gorsza niż wszystko.

Doszli do samego skraju platformy widokowej. Poniżej — kilkanaście metrów pionowej skały, huk wody, wilgotna mgiełka osiadająca na twarzy. Kamień pod kołami wózka błyszczał od wilgoci.

Wiktor siedział z twarzą zwróconą w stronę spadającej wody. Wiatr targał mu włosy, których od miesięcy nikt porządnie nie przycinał. I wtedy — bez żadnego dramatycznego gestu, bez łzy w oku — powiedział cicho, patrząc wciąż przed siebie:

— Wiem, co zaraz zrobicie.

Beata zamarła z ręką na oparciu wózka. Marcin, stojący z boku z termosem w ręku, odstawił go na kamień.

— Zrobię wszystko, co powiecie — dodał Wiktor. — Tylko nie tutaj. Nie tak.

Nikt się nie odezwał. Woda huczała, jakby zagłuszała ich myśli.

— Za późno na rozmowy — powiedziała Beata, a jej głos był równy, jakby mówiła o zwykłych zakupach.

Wiktor odwrócił twarz w jej stronę. Nie było w niej strachu. Tylko coś, co wyglądało jak zwykłe wyczerpanie — jak u kogoś, kto od dawna czekał na ten moment i teraz chce mieć to już za sobą.

— Nie mam nikogo innego — powiedział. — Proszę.

Marcin nie czekał na drugie słowo. Podszedł, chwycił uchwyty wózka i pchnął. Koła zsunęły się po mokrym kamieniu bez oporu — jeden sekundowy poślizg, i wózek zniknął za krawędzią.

Nie spojrzeli nawet, gdzie spadł. Beata zasłoniła twarz rękami — gest, który ćwiczyła w głowie od tygodnia, żeby wypadł naturalnie. Marcin zaczął krzyczeć w stronę schroniska:

— Spadł! To był wypadek! Pomocy!

Głos poniósł się nad doliną, odbił od skał i wrócił jak echo — zbyt donośny, zbyt teatralny jak na kogoś, kto właśnie stracił przyjaciela.

Ratownicy GOPR zjawili się po czterdziestu minutach. Zjazd po linach do koryta rzeki zajął jeszcze pół godziny. Kiedy w końcu dotarli do wózka wciśniętego między głazy — pusty. Pasy odczepione, oparcie wygięte, ale bez ciała.

Wiktor spadł niżej niż wózek, o dziesięć metrów w bok, na skarpę porośniętą jałowcem, która zamortyzowała upadek na tyle, by nie zginąć na miejscu. Znaleźli go nieprzytomnego, ze złamaną obojczykiem i wychłodzonego, ale żywego. Zabrał go śmigłowiec LPR do szpitala w Jeleniej Górze.

Beata usłyszała o tym w recepcji szpitala od lekarza, który powiedział to bez cienia emocji, jak informację o pogodzie: — Pański mąż żyje. Jest w stanie stabilnym.

Twarz jej pobielała szybciej, niż zdążyła to skryć.

Przez trzy tygodnie Wiktor leżał w szpitalu, a policja z Jeleniej Góry — wezwana rutynowo po każdym wypadku w Karkonoskim Parku Narodowym — przesłuchiwała świadków, sprawdzała zapis z kamery na parkingu przy schronisku, rozmawiała z ratownikiem, który jako pierwszy dotarł do wózka i zwrócił uwagę na odpięte pasy, choć Wiktor był sparaliżowany od pasa w dół i sam nie mógł ich odpiąć. Ten jeden szczegół w protokole starczył, żeby sprawę przekwalifikować z "nieszczęśliwego wypadku" na "usiłowanie zabójstwa".

Kiedy Wiktor odzyskał przytomność na dobre, opowiedział wszystko — spokojnie, bez krzyku, tak jak mówił nad wodospadem. Prokuratura miała już wtedy nagranie z kamery przemysłowej sklepu przy parkingu, które uchwyciło trzy sylwetki idące w stronę szlaku i tylko dwie wracające pół godziny później.

Beatę zatrzymano w mieszkaniu w Cieplicach, kiedy pakowała walizkę na wyjazd "do siostry w Poznaniu". Marcina znaleziono dzień później w hotelu przy granicy z Czechami.

Wiktor wrócił do domu dopiero po czterech miesiącach rehabilitacji — przez cały czas na wózku, ale z pełną władzą w rękach i głową jasną jak nigdy dotąd. Pierwsze, co zrobił, to zadzwonił do notariusza w Jeleniej Górze i unieważnił pełnomocnictwo, które przed wypadkiem dał Beacie do konta firmowego. Drugie — złożył do sądu wniosek o rozwód z orzeczeniem o wyłącznej winie żony, dołączając akt oskarżenia jako dowód.

Firmę transportową przepisał na siostrzeńca, który od lat pracował u niego jako mechanik i nigdy nie zapytał go, ile to wszystko jest warte. Dom w Cieplicach wystawił na sprzedaż — nie chciał już mieszkać w miejscu, gdzie ktoś przez rok czekał, aż wreszcie spadnie ze schodów po raz drugi, tym razem skutecznie. Działkę nad Kamienną zapisał fundacji, która organizowała wyjazdy w góry dla osób po urazach rdzenia — bez teatru, bez zdjęć dla prasy, po prostu jeden telefon i podpis u notariusza.

Na rozprawie Beata siedziała w drugim rzędzie w za dużej dla niej marynarce, którą pożyczyła od adwokata na tę okazję. Kiedy sędzia odczytywał wyrok — osiem lat dla niej, dziewięć dla Marcina — Wiktor patrzył nie na nich, a na zegar wisiący nad wejściem do sali. Trzynasta czterdzieści. Za dwie godziny miał umówiony trening na basenie rehabilitacyjnym, pierwszy od powrotu do Jeleniej Góry.

Wyszedł z sali sam, na wózku, który sam nauczył się już prowadzić bez cudzej pomocy po nierównym bruku przed sądem. Nikt go nie odprowadzał. Nikt nie musiał.